آیت‌الله محمدآصف محسنی
آیت‌الله محمدآصف محسنی
از کشور افغانستان

محمدآصف محسنی فرزند محمدمیرزا محسنی در یک خانواده مذهبی شب جمعه پنجم اردیبهشت سال ۱۳۱۴ شمسی (مطابق با ۲۲ محرم‏الحرام سال ۱۳۵۴ قمری برابر با ۲۶ آوریل ۱۹۳۶ میلادی) در ناحيه اول شهر قندهار به دنیا آمد. او آموزش ابتدایی را در زادگاه خود نزد پدر آغاز کرد؛ اما، در سال ۱۳۲۸ با پدرش به پاکستان رفت و در شهر کویته مرکز ایالت بلوچستان زبان اردو را آموخت.
 
در سال ۱۳۳۱ کارمند اتاقهای تجارت شهر قندهار شد اما از آنجا که علاقه شدید به تحصیل علوم دینی داشت، این شغل را رها کرد و به تحصیل مقدمات علوم دينی پرداخت. سپس به ولسوالی (شهرستان) جاغوری رفت و مدت هشت ماه در آنجا ادبیات و منطق را فرا گرفت.
 
در سال ۱۳۳۲ به نجف اشرف رفت و در مدت دو سال و نیم دروس سطوح را به‌پایان رساند. سپس به فراگيری دروس خارج فقه و اصول ادامه داد و نزد آیت‌الله العظمی سید محسن حکیم و آیت‌الله شیخ حسین حلّی و آیت‌الله سید عبدالاعلی سبزواری و آیت‌الله العظمی خوئی به شاگردی پرداخت.
 
محسنی پس از دوازده سال تحصیل در نجف به افغانستان بازگشت و حسینیه بزرگ قندهار و مدرسه علمیه آن شهر را تأسیس کرد و در آن مدرسهٔ دينی با لقب "شیخ محمدآصف کندهاری" به تدریس علوم دینی اشتغال ورزيد.
 
این دوره مصادف بود با شروع دهه چهل که در افغانستان با تصویب قانون اساسی در سال ۱۳۴۲، دهه دموکراسی آغاز گردید و اشکال محدودی از آزادی بیان و آزادی فعالیت‌های سیاسی تجربه می‌شد. آیت‌الله آصف محسنی در این دوره افکاری نزدیک به حاکمیت ابراز می‌کرد و از حرام دانستن ورود در صحنه سیاست و نامشروع بودن تجاوز به حریم شاه که به عقیده او "ظل‌الله" (سايه خدا) بود، سخن می‌گفت.
 
دوران جهاد
 
به‌دنبال کودتای کمونیستی هفت اردیبهشت ۱۳۵۷، محسنی (در همان سال) افغانستان را ترک کرد و به حج رفت. پس از پايان مراسم حج، به سوریه سفر کرد و مدتی چند ماه در شهر دمشق به تدریس علوم حوزوی پرداخت.
 
او سپس به ایران رفت و در فروردین سال ۱۳۵٨ شمسی با جمعی از روحانیون افغانستان مقیم حوزه علمیه قم، حزب "حرکت اسلامی افغانستان" را تشکیل داد. حزب حرکت اسلامی مجموعه‌ای از گروه‌های کوچکی چون: دفاع از محراب، ملت، تشیع، و قرآن و عترت و روحانیت مبارز، سازمان آزادی، ندای عدالت و... بود که رهبری آنها را آقای محسنی در دست گرفت و عملا به جهاد علیه نیروهای ارتش سرخ و حاکمیت طرفدار آن پیوست. اين حزب، در بُعد نظامی بیش از ۱۰۰ پایگاه نظامی در ۱۹ ولایت (استان) افغانستان ایجاد نموده و ده‌ها هزار نیروی مسلح را برعلیه قوای شـوروی سابق سـازماندهی و رهبری کرد.
 
به‌هر حال، حزب حرکت اسلامی به‌رهبری آیت‌الله محسنی در واقع با همکاری سید مهدی هاشمی مسئول وقت واحد نهضت‌ها بنيان‌گذاری شد. اما با وجود ماهیت شـیعی اين حزب، محسـنی ارتباط خود را با گروه‌های مجـاهدین سـنی مسـتقر در پیشــاور نیز حفـظ کـرد.
 
حاکمیت مجاهدین
 
با سقوط رژیم دکتر نجیب‌الله و حاکمیت نخستین دولت مجاهدین در کابل، آيت‌الله محسنی، که مرجعيت بسياری از شيعيان را در سراسر افغانستان به‌عهده داشت، منشی و سخنگوی شورای رهبری دولت اسلامی افغانستان شد و از اعضای مؤثر حکومت مجاهدين به شمار می‌آمد.وی پس از وقوع جنگ‌های داخلی بین گروه‌های مجاهدین، کابل را ترک کرد و چند سالی مقیم شهر اسلام‏آباد پاکستان شد.
 
او همواره مخالفت خود را با جنگ‌های داخلی افغانستان که میان گروه‌های مجاهدین در گرفت رسماً اعلام می‌کرد و تلاش‌هایی را هم به‌منظور آشتی دادن گروه‌های درگیر انجام داد که این تلاش‌ها هرگز به نتیجه‌ای نرسید.
 
در سال ۱۳۷۶ شمسی از پاکستان به ایران رفت و در آنجا به تدریس خارج فقه، علم الرجال و علم کلام پرداخت و به نوشته روزنامه گاردين: "او بعد از خروج نیروهای شوروی از افغانستان مدام بین قم، کابل و پیشاور در رفت‏وآمد بود و در چندین نقش فعالیت می‌کرد."
 
پس از يازدهم سپتامبر
 
بعد از سقوط حکومت طالبان، به کابل بازگشت و تاکنون نیز در این شهر سکونت دارد. از مهم‌ترین اقدامات او در اين دوره، شرکت در هر دو لويه‏جرگه، حمايت از حامد کرزی در انتخابات رياست جمهوری، رسمیت بخشيدن مذهب تشیع در قانون اساسی جديد افغانستان، تأسیس تلویزیون تمدن و ساخت مجتمع بزرگ علمی ـ فرهنگی خاتم‏النبیین در کابل است. این مجتمع یکی از مراکز رسمی شیعیان در اين کشور است.
 
عقايد و عملکرد‌ها
 
در حال حاضر، آيت‌الله محسنی، مؤسس و رهبر پيشين حزب حرکت اسلامی افغانستان، از فعاليت‌های سياسی كناره گرفته است و هيچ سمتی در دولت ندارد و تنها به كار تعليم و تربيت مذهبی مشغول است.
 
آیت‌الله محسنی عمدتاً به دلیل موعظه‌ها و تاکیدش بر فراگیری دانش مدرن به‌وسیله زنان و مردان در میان روحانیون افغانستان شهرت دارد و از طرفدارن مهم سیاست عدم تمایزهای ذاتی میان مذهب تشیع و تسنن است. از اين رو، در گزارش بی‏بی‏سی از او به‌عنوان مبلغ اتحاد شیعه و سنی ياد شده است.
 
به نوشته روزنامه گاردين، راز توانایی محسنی که در برقراری مناسبات با دو جریان متفاوت ایران شیعه و پاکستان سنی مذهب، در هویت پیچیده او نهفته است. او به عنوان قزلباشی که در منطقه پشتون‌نشین قندهار به دنیا آمده، شیعه‌ای است با ریشه‌های پشتون؛ ترکیبی که آقای محسنی توانسته است از آن نهایت استفاده را ببرد. هویت پیچیده او به عنوان رهبری شیعه که می‌تواند پشتو صحبت کند، از او عنصری می‌سازد که می‌تواند به‌عنوان یک عامل وحدت‏بخش عمل کند و شیعیان و سنی‌ها، هزاره‌ها و پشتونها را گردهم آورد.
 
آصف محسنی در کتاب "تصویری از حکومت ‌اسلامی در افغانستان" سیستم حکومتی اسلامی را تشریح می‌کند. در این سیستم از رسمیت مذهب جعفری در قانون‌اساسی آینده سخن گفته شده است.
 
آیت‌الله محسنی، ديدارهای فراوانی با رهبران و رؤسای کشورهای جهان داشته است. او خود خاطره‌ای يکی از اين ديدارها را چنين تعريف می‌کند:
 
"در سال ١٩٨٨ سفری داشتیم به فرانسه که با رئیس پارلمان فرانسه ملاقاتی کنيم. حول‏وحوش شام بود و یکی از بستگان شاه سابق نیز حرف‌های من و رئیس پارلمان فرانسه را ترجمه می‌کرد و رئیس پارلمان فرانسه به من گفتند که برویم و شام بخوریم و من گفتم که مزاج من و شما با هم جور در نمی‌آید چون شما به شراب و این جور چیزها دست می‌برید و من تحمل اینها را ندارم. رئیس پارلمان فرانسه گفت من دستور می‌دهم که شراب نیاورند و طبق خواست شما غذا تهیه شود و با اصرار، من نیز قبول نمودم رفتیم و سر میز غذا نشستیم. خدا نصیب شما نکند با این حال که این رئیس قول داده بود که شراب و این جور چیزها نیاورند قبل از این که غذا را بیاورند دیدم که بطریهای شراب را حاضر نمودند و بعد از آن غذا را، و من بلند شدم. رئیس پارلمان فرانسه گفت که چرا بلند شدید؟ من گفتم که شما از اول قول داده بودید که از این جور چیزها نیاورید. اما مثل این که به قول شما هم نمی‌شود اعتماد کرد، خیلی اصرار کردند که دوباره بنشينم چون اگر می‌رفتم به آنها کاملاً بر می‌خورد و دستور دادند که شراب و این غذا که من حاضر به خوردن آن نیستم ببرند. اما من که دست‌پخت آنها را ابداً نمی‌خوردم گفتم نه من از طرف شب خیلی غذا کم می‌خورم بازهم اصرار کردند که نه شما باید غذا میل بفرمایید. خوب من هم ناگزیر گفتم اگر امکان دارد به من تخم‏مرغ آب‌جوش کرده بیاورید به این امید که این تخم‏مرغ شاید از نظر پخت اشکالی نداشته باشد، خوب دستور دادند که تخم‏مرغ آب‌جوش بکنند. بعد از چند دقیقه دیدم که یک خانم این تخم‏مرغ را آورد، با همان پخت فرانسوی که از قضیه اول بدتر بود (صد در صد ثابت می‌شد که حرام است) و بازهم گفتم من خیلی سیر هستم نمی‌توانم غذا بخورم در حالی که از گرسنگی ضعف می‌آوردم. اما آن شب را باید با همان حالت سر می‌کردم."
 

مجمع جهانی اهل‌بیت (ع)

مجمع جهانی اهل‎بیت(علیهم‎السلام)، به عنوان یک تشکل جهانی و غیردولتی، از طرف گروهی از نخبگان جهان اسلام تشکیل شده است. اهل‎بیت(علیهم‎السلام) به این دلیل بعنوان محور فعالیت انتخاب شده‎اند که در معارف اسلامی در کنار قرآن، محوری مقدس را که مورد پذیرش عامه مسلمین باشد، تشکیل می‎دهند.
مجمع جهانی اهل‎بیت(علیهم‎السلام) دارای اساسنامه‎ای مشتمل بر هشت فصل و سی و سه ماده است.

  • ایران - تهران - بلوارکشاورز - نبش خیابان قدس - پلاک 246
  • 88950827 (0098-21)
  • 88950882 (0098-21)

تماس با ما

موضوع
ایمیل
متن نامه
6+1=? کد امنیتی